Microsoft ra mắt "Microsoft IQ" tại Build 2026: lớp ngữ cảnh cho AI agent trên Copilot, Foundry và Copilot Studio

Tại keynote khai mạc Microsoft Build 2026 (02/06/2026, San Francisco), Microsoft giới thiệu Microsoft IQ — một "lớp ngữ cảnh" (context layer) giúp AI agent hiểu được cả kiến thức thế giới lẫn kiến thức nội bộ của doanh nghiệp. Microsoft cho biết Microsoft IQ generally available (GA) ngay trong ngày trên ba sản phẩm: GitHub Copilot, Microsoft Foundry và Copilot Studio.

Microsoft IQ là gì?

Theo Microsoft, Microsoft IQ là một lớp ngữ cảnh giúp các AI agent "hiểu" được hai loại kiến thức: kiến thức về thế giới (world knowledge) và kiến thức nội bộ của doanh nghiệp (knowledge nằm trong tổ chức — con người, email, tài liệu, cuộc họp). Đây là vấn đề cốt lõi của mọi agent: muốn hữu ích, agent phải nắm được bối cảnh nó đang làm việc, chứ không chỉ trả lời theo kiến thức chung chung.

Microsoft cho biết Microsoft IQ generally available ngay trong ngày khai mạc trên ba sản phẩm — GitHub Copilot, Microsoft Foundry và Copilot Studio — nghĩa là nhà phát triển và doanh nghiệp có thể bắt đầu dựng agent có ngữ cảnh ngay từ ngày công bố.

Bốn họ "IQ"

Microsoft IQ được chia thành nhiều "họ" IQ, mỗi họ phụ trách một loại ngữ cảnh:

• Work IQ — ngữ cảnh công việc lấy từ Microsoft 365 (người, email, tài liệu, cuộc họp).
• Web IQ — tìm kiếm web theo hướng AI-first, model-agnostic và MCP-native. Theo Microsoft, Web IQ nhanh ~2,5x so với lựa chọn kế tiếp.
• Foundry IQ — lập kế hoạch truy hồi (retrieval planning) cho agent.
• Fabric IQ — ngữ cảnh từ dữ liệu có cấu trúc.

Cách chia này cho thấy hướng đi của Microsoft: không gom mọi thứ vào một "bộ não" duy nhất, mà tách ngữ cảnh theo nguồn — công việc, web, truy hồi, dữ liệu — để agent lấy đúng loại bối cảnh cho từng tác vụ.

Work IQ APIs cho lập trình viên

Microsoft cho biết Work IQ APIs GA ngày 16/06/2026. Đây là điểm đáng chú ý với đội kỹ thuật: thay vì chỉ dùng qua giao diện Copilot, lập trình viên có thể truy cập lập trình vào ngữ cảnh tổ chức — người, email, tài liệu, cuộc họp — để xây agent tùy biến quanh dữ liệu thật của doanh nghiệp mình.

Hạ tầng agent đi kèm

Theo các bản tin tổng hợp về Build 2026, Microsoft cũng công bố một loạt thành phần hạ tầng cho agent đạt trạng thái GA: Foundry Hosted Agents, Microsoft Agent Framework 1.0, Agent 365 SDK, cùng cơ chế tính phí mới gọi là "Copilot Credits". (Đây là thông tin theo bản tin tổng hợp, không phải trích trực tiếp từ keynote — nên đối chiếu nguồn chính thức khi cần độ chính xác cao.)

Góc nhìn cho doanh nghiệp Việt

Điều đáng chú ý ở Microsoft IQ là trọng tâm "ngữ cảnh nội bộ": một AI agent chỉ thật sự hữu ích khi nó hiểu dữ liệu, tài liệu và quy trình riêng của tổ chức. Đây cũng chính là bài toán mà AI nội bộ giải quyết — RAG trên tài liệu doanh nghiệp và dữ liệu chạy tại chỗ.

Khác biệt: với hướng AI nội bộ, ngữ cảnh và dữ liệu nằm trên hạ tầng của chính doanh nghiệp — không phải gửi toàn bộ tài liệu lên một nền tảng cloud nước ngoài. Doanh nghiệp Việt có thể tận dụng đúng giá trị "agent hiểu việc của mình" mà vẫn giữ quyền kiểm soát dữ liệu.

Câu hỏi thường gặp

Lưu ý: Bài viết tổng hợp từ nguồn công khai tại 22/06/2026; các tuyên bố hiệu năng là claim của Microsoft. Thông tin tham khảo, có thể thay đổi.